Wie als schuldbemiddelaar mag optreden
Alleen advocaten, notarissen, aangewezen gerechtsdeurwaarders en erkende OCMW's, gemeenten of verenigingen mogen schuldbemiddeling uitoefenen, die sinds 1991 wettelijk erkend is. Een commerciële tussenpersoon die zich zonder erkenning bemiddelaar noemt, moet u op uw hoede doen zijn.
Kosteloze hulp voor de schuldenaar
Volgens de vergelijking die het Observatorium in februari 2025 publiceerde, is schuldbemiddeling in alle deelstaten gratis voor de schuldenaar. Geen enkele erkende dienst mag u dus een honorarium aanrekenen om met uw schuldeisers te onderhandelen.
Minnelijke of gerechtelijke weg
Minnelijke schuldbemiddeling steunt op een vrijwillig akkoord dat met de schuldeisers wordt onderhandeld. Gerechtelijke bemiddeling is de collectieve schuldenregeling, op verzoekschrift bij de arbeidsrechtbank. Die tweede weg wordt uitgelegd op de pagina over de collectieve schuldenregeling na registratie.
Wallonië: 216 diensten en vier centra
Het Waals Gewest telde in 2024 216 erkende diensten: OCMW's, vzw's en ziekenfondsen. Vier referentiecentra ondersteunen hen: CréNo voor Henegouwen, GAS voor Luxemburg, GILS voor Luik en MEDENAM voor Namen. Ook het gratis nummer 1718 verwijst door.
Brussel: OCMW en Steunpunt
In Brussel loopt het eerste contact vaak via het OCMW van de gemeente. Het Steunpunt voor de diensten schuldbemiddeling, aan de Jubelfeestlaan, publiceert een lijst van diensten gedateerd 15 juli 2026 en is bereikbaar op 02 217 88 05.
Vlaanderen: OCMW en CAW
In het Vlaams Gewest verloopt schuldbemiddeling via het OCMW van de gemeente en de Centra voor Algemeen Welzijnswerk. Vlaanderen telde in 2024 volgens het Observatorium 313 erkende diensten. Sites zoals Budgetwijzer helpen Nederlandstaligen op weg.
Wat de bemiddelaar concreet doet
Hij maakt een inventaris van uw schulden en uw budget en onderhandelt daarna met de schuldeisers over een globaal plan, met behoud van een menswaardige levensstandaard. De Waalse Overheidsdienst beschrijft die hulp als gratis en gericht op een totaaloplossing.
Effect op uw registratie in de Centrale
Minnelijke schuldbemiddeling wist een registratie niet. De kredietgever meldt de regularisatie zodra de achterstand aangezuiverd is, daarna blijft de vermelding een jaar staan; zonder regularisatie volgt de schrapping na maximaal tien jaar. Zie de duur van een negatieve registratie.
Toegang van de bemiddelaar tot uw NBB-gegevens
De schuldbemiddelaar die de arbeidsrechtbank aanstelt, mag de Centrale raadplegen, alleen voor de personen die hem zijn toevertrouwd, en ontvangt de gegevens per post. Breng bij minnelijke bemiddeling zelf uw gratis overzicht mee om de inventaris te versnellen.
Geen nieuwe lening tijdens het plan
Tijdens een collectieve schuldenregeling mag de schuldenaar geen nieuwe schulden aangaan. Bij minnelijke bemiddeling zou een nieuwe lening het onderhandelde plan in gevaar brengen. Dringende noden pakt u beter aan met de OCMW-hulp voor geregistreerde personen.
Als er al een gerechtsdeurwaarder optrad
Schuldbemiddeling kan starten, ook als een gerechtsdeurwaarder al brieven heeft gestuurd: de bemiddelaar neemt opnieuw contact op met elke schuldeiser en diens lasthebber. Wilt u uw rechten in de tussentijd kennen, lees dan schulden en gerechtsdeurwaarder na registratie.
Druk bevraagde diensten
Het Observatorium stelt minder dan één dienst per 10 000 meerderjarige inwoners vast. De wachttijd voor een afspraak kan dus per gemeente verschillen. Neem contact op zodra de eerste achterstanden opduiken, zonder te wachten op een ingebrekestelling of het bezoek van een gerechtsdeurwaarder.
Diensten en organisaties voor schuldbemiddeling
- Observatorium Krediet en Schuldenlast : Vergelijkt de erkende bemiddelingsdiensten per deelstaat en heeft een juridische lijn, bereikbaar op 071 33 12 59.
- Waalse Overheidsdienst – Sociale Actie (SPW Action sociale) : Stelt de Waalse diensten voor schuldbemiddeling voor en de gerechtelijke procedure van collectieve schuldenregeling.
- Waalse referentiecentra : CréNo, GAS, GILS en MEDENAM bieden juridische ondersteuning aan de Waalse diensten en voeren preventieacties.
- Brussels Steunpunt schuldbemiddeling (Centre d'Appui) : Publiceert de kaart en de lijst van de diensten voor schuldbemiddeling in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest.
- Centrale voor Kredieten aan Particulieren : Verleent de door de rechtbank aangestelde bemiddelaar een inzagerecht, enkel voor zijn eigen dossiers.
- OCMW en CAW (Vlaanderen) : Openbare diensten en centra voor welzijnswerk die in de Vlaamse gemeenten schuldbemiddeling verzorgen.
Schuldbemiddeling starten in zes stappen
- Zoek de erkende dienst van uw gemeente: OCMW, CAW of een door uw Gewest erkende vereniging.
- Download gratis uw overzicht van de Kredietcentrale om het al bij de eerste afspraak aan de bemiddelaar te geven.
- Verzamel alle brieven van schuldeisers, ook die u al maanden niet meer hebt geopend.
- Stel samen met de bemiddelaar een volledig budget op: inkomsten, vaste lasten en onvermijdbare uitgaven van het gezin.
- Laat de bemiddelaar het plan aan de schuldeisers voorleggen en teken intussen geen afzonderlijk akkoord.
- Respecteer elke vervaldag van het plan en meld meteen elke wijziging in inkomen of gezinssituatie.
Schuldbemiddeling: referentiecijfers
| Indicator | Waarde | Bron en datum |
|---|---|---|
| Erkende diensten in België | 566, waarvan 313 in Vlaanderen en 216 in Wallonië | OCE, februari 2025 (cijfers 2024) |
| Kosten voor de schuldenaar | Gratis in alle deelstaten | OCE, februari 2025 |
| Lopende collectieve schuldenregelingen | 49 356 dossiers eind 2025 | Statistisch verslag CKP 2025 |
| Geregulariseerde achterstand in de Centrale | 12 maanden bewaard na regularisatie | NBB, pagina over de CKP |
| Niet-geregulariseerde achterstand | Uiterlijk na 10 jaar gewist | NBB en Wikifin, 2026 |
| Dichtheid van de diensten | Minder dan één per 10 000 volwassenen | OCE, februari 2025 |
Mee te brengen naar de eerste afspraak
- Identiteitskaart
- Overzicht van de Centrale voor Kredieten aan Particulieren
- Herinneringen, ingebrekestellingen en akten van de gerechtsdeurwaarder
- Kredietovereenkomsten en aflossingstabellen
- Inkomensbewijzen van de laatste drie maanden
- Huurcontract, energiefacturen en andere vaste lasten
- Recente rekeninguittreksels
Wat een schuldbemiddeling verzwakt
- Uit schaamte een schuld voor de bemiddelaar verzwijgen: ze duikt later toch op en kan het hele onderhandelde plan doen mislukken.
- Een niet-erkende private tussenpersoon betalen die belooft tegen honorarium over uw schulden te onderhandelen.
- Tijdens de bemiddeling een groeperingskrediet afsluiten, terwijl zelfs sociaal krediet niet mag dienen om schulden samen te voegen.
- Wachten tot het beslag om hulp te zoeken, terwijl een vroege stap meer onderhandelingsruimte met de schuldeisers laat.
- Denken dat bemiddeling de registratie schrapt: alleen de door de kredietgever gemelde regularisatie start de termijn van een jaar.
Bemiddeling en Kredietcentrale: wat men ons vraagt
Moet ik betalen voor schuldbemiddeling?
Nee, niet als u schulden hebt en aanklopt bij een erkende dienst: het Observatorium Krediet en Schuldenlast bevestigt de kosteloosheid in alle deelstaten. De gerechtelijke collectieve schuldenregeling verschilt: er is een provisie voor het honorarium van de aangestelde bemiddelaar, waarvan onze bronnen het bedrag niet vermelden.
Leidt minnelijke bemiddeling tot een registratie bij de NBB?
De geraadpleegde bronnen voorzien geen specifieke registratie voor minnelijke bemiddeling. De collectieve schuldenregeling wordt wel binnen 24 uur na haar inschrijving in het centraal bestand van berichten aan de Centrale bezorgd, met de data van het plan en de naam van de bemiddelaar.
Kan ik mijn schuldbemiddelaar zelf kiezen?
Bij minnelijke bemiddeling contacteert u zelf een erkende dienst, vaak die van het OCMW van uw gemeente of een erkende vereniging. Bij een collectieve schuldenregeling stelt de rechter van de arbeidsrechtbank de bemiddelaar aan, meestal een advocaat of een OCMW.
Hoelang loopt een onderhandeld plan?
Voor minnelijke bemiddeling is geen nationale duur vastgelegd. In een collectieve schuldenregeling duurt het gehomologeerde minnelijke plan in principe hoogstens zeven jaar en het gerechtelijke plan zonder kwijtschelding in kapitaal vijf jaar, volgens het Observatorium. Volgens een FAQ van de FOD Justitie uit 2021 blijft de vermelding een jaar na een nageleefd plan.
Officiële bronnen
Wikifin : où trouver de l'aide ?Wikifin NL : als schulden zich opstapelenOCE : recommandations sur la médiation amiablebe.brussels : médiation de dettesAlgemene informatie, bijgewerkt in oktober 2026. FicheBNB is geen kredietgever of kredietbemiddelaar en vraagt nooit kosten. Let op, geld lenen kost ook geld. Over ons
